Wie ben je voor je je gaat aanpassen?

Over het verlangen dat er al is voor het leven begint

Wanneer mensen voor het eerst bij mij komen, verwachten ze dat we gaan praten over wat er misgaat in hun leven. Hun relaties. Hun werk. De dingen waarin ze vastlopen. Over mogelijke oorzaken, over hun jeugd, over impactvolle gebeurtenissen. En natuurlijk doen we dat. Maar in mijn achterhoofd heb ik nog een andere vraag: wie ben jij voordat je de verbinding met jezelf kwijtraakte?

Kwijtraken is trouwens niet het juiste woord, want je kunt niet verliezen wat altijd deel van je is. Of sterker nog: wat je in wezen bent. Je kunt het wel uit het oog verliezen. En je kunt er zo ver van verwijderd raken, dat het voelt alsof het verdwenen is. Maar verdwijnen doet het niet.

Ik geloof namelijk niet dat we als een onbeschreven blad aan het leven beginnen. In de sessies die ik de afgelopen jaren heb begeleid, zie ik steeds opnieuw dat mensen een diep verlangen met zich meedragen. Een verlangen dat er al was voordat alle ervaringen, aanpassingen en beschermingsmechanismen zich opstapelden. Je zou dat zielsverlangen kunnen noemen. En daarom ga ik met sommige mensen niet als eerste terug naar hun kindertijd, maar veel eerder, naar de conceptie: het begin van hun leven. Om dat verlangen weer in herinnering te brengen.

"Ik mag er niet zijn"

Mark (niet zijn echte naam) was begin dertig toen hij bij mij in de praktijk kwam. Zijn hulpvraag was helder. Hij liep steeds vast zodra hij zichzelf moest laten zien. In vergaderingen, tijdens gesprekken, in groepen; telkens gebeurde hetzelfde. Zijn schouders verstijfden. Zijn benen voelden zwaar. Hij werd rood. En het enige wat hij nog kon denken was ‘ik moet hier zo snel mogelijk weg’.

Na afloop wist hij vaak niet waarom hij zich zo ongemakkelijk had gevoeld, want van tevoren had hij er wel willen zijn. Ook begreep hij niet waarom hij zo moeilijk uit zijn woorden kwam. Alsof zijn lijf had besloten dat spreken niet veilig was. Het gevolg was wel dat hij steeds minder aan sociale activiteiten deelnam en zich steeds verder afsloot voor contacten.

Tijdens ons eerste gesprek vertelde hij over zijn jeugd. Een ouder met onvoorspelbare stemmingen, verbaal en fysiek geweld. Een andere ouder die lichamelijk wel aanwezig was, maar emotioneel niet bereikbaar. Een stil, teruggetrokken jongetje dat zich alvast kleinmaakte in afwachting van de volgende onverwachte uitbarsting.

In zijn huidige leven, in zijn werk en in zijn huwelijk, paste hij zich aan. Twijfelde aan zichzelf. Liet zijn partner alles bepalen. En verloor zo steeds verder het contact met wat hij voelde en zelf wilde. Diep van binnen was hij ervan overtuigd dat hij er niet mocht zijn.

Veel mensen zouden zeggen: de jeugd, daar moet je beginnen. Bij Mark had ik het gevoel dat we eerst moesten weten wie hij was vóórdat al die ervaringen hem hadden gevormd. Want als iemand zo lang heeft geleefd vanuit angst en aanpassing, is hij vergeten wie hij oorspronkelijk is.

Conceptie is niet alleen een biologisch beginpunt

Wanneer iemand zo ver van zichzelf af is komen te staan, voelt starten met het zielsverlangen voor mij heel logisch. Ik zie de conceptie niet alleen als een biologisch beginpunt; het is een bewustzijnsbegin. Het is het moment dat het zielsbewustzijn zich met de stof verbindt. De plek waar iemand opnieuw kan ervaren wat hij meeneemt naar dit leven, dat zich laat voelen als een diep, innerlijk verlangen.

Dat verlangen laat zich zien in wat we komen brengen aan talenten, in wat we willen ontwikkelen en in wat we komen verwerken: iets uit onze eigen geschiedenis en vaak ook uit die van de familie waarin we geboren worden. Bij Mark ging het vooral daarom.

In die eerste sessie kwam er bij hem vrijwel meteen een heldere zin naar boven. ‘Ik ga voor mezelf leven. Ik ga doen waar ik gelukkig van word.’ Toen alles in zijn lichaam liet zien hoe waar dit voor hem voelde raakte me dat. Het was alsof hij van binnenuit helemaal oplichtte. En er kwam een vastberadenheid in hem die ik niet eerder had gezien.

Tijdens de sessie werd ook voelbaar wat zich al vroeg in zijn systeem had genesteld: de angst en onzekerheid van zijn moeder. Een ongeboren kind leeft in één systeem met de moeder. Wat zij voelt kan rechtstreeks binnenkomen en onderdeel worden van het zich ontwikkelende baby’tje dat zich daar niet kan tegen beschermen. We maakten een concrete scheiding: met woorden, adem en gebaren gaf Mark de spanning die niet van hem was terug aan zijn moeder. Daarna kon hij ruimte voelen voor wat wél van hem was.

Dat was een belangrijk moment. Het probleem was niet opgelost, maar we hadden duidelijk waar zijn innerlijk kompas naar wees. Hij had opnieuw contact gemaakt met zijn zielsverlangen, hij had het gevoeld. Vanaf dat moment was het belangrijk om ruimte te gaan maken voor wat hij diep vanbinnen al die tijd al bij zich had gedragen.

Het verlangen en de ervaring die het wakker maakt

Door de jaren heen ben ik iets gaan herkennen en misschien herken jij het ook. Mensen die diep verlangen naar verbinding, kennen vaak een leven vol eenzaamheid. Mensen die verlangen naar vrijheid, voelen zich jarenlang gevangen in hun relaties of werk. En mensen, zoals Mark, die hier zijn om voor zichzelf te leven, leren vaak juist om zichzelf voortdurend aan te passen.

Ik kan niet bewijzen dat dit zo werkt, wel zie ik het keer op keer bevestigd. Alsof onze ziel een verlangen meebrengt en het leven ons vervolgens precies die ervaringen aanbiedt die dat verlangen uiteindelijk wakker maken. Als aanmoediging. Als uitnodiging om te gaan luisteren naar waarvoor we hier werkelijk zijn gekomen.

Ik wil daarmee niet zeggen dat pijn ‘nodig’ is of dat moeilijke ervaringen ‘moeten gebeuren’. Wel zie ik dat mensen, wanneer ze die ervaringen diep kunnen doorvoelen en integreren, in contact komen met iets wat al die tijd in hen verborgen lag.

Voor Mark werd dat oorspronkelijke verlangen de rode draad van de rest van zijn traject.

Niet één sleutel, maar een hele ketting

Want we gingen verder. Er is zelden sprake van één oorzaak. Een patroon wordt in het heden vaak gevoed door meerdere gebeurtenissen uit het verleden. Gebeurtenissen die elkaar onderling bevestigen en zo innerlijke overtuigingen en patronen in stand houden. Zie het als een ketting, waarbij elke gebeurtenis een kraal is. Om de ketting echt te breken, moet je een aantal van die kralen opzoeken en verwerken, niet slechts één. Wanneer de draad op een aantal plaatsen is gebroken, kunnen alle kralen eraf vallen.

Kettingreactie

In een volgende sessie kwamen we uit bij een voorouder die de oorlog had meegemaakt. Daar werd zichtbaar hoe zwijgen en jezelf klein houden ooit een manier waren geweest om te overleven. Generaties later leefde diezelfde strategie nog altijd in Marks lichaam.

Later werkten we met het jongetje dat zich thuis zo alleen had gevoeld en dat niet in bescherming was genomen tegen het verbale en fysieke geweld. Het verleden kunnen we niet veranderen, maar de volwassen Mark kon zichzelf wel gaan geven wat hij als kind zo gemist had. Veiligheid. Erkenning. Onvoorwaardelijkheid. Een volwassene die blijft.

En in weer een andere sessie kwam hij terecht in een ervaring die hij beleefde als een vorig leven. Daar voelde hij opnieuw dezelfde diepe afwijzing, hetzelfde gevoel dat er vanaf het eerste gesprek al onder lag: ‘Ik hoor er niet bij, ik mag er niet zijn.’

Bij Mark braken we op die manier, kraal voor kraal, de ketting van ‘ik mag er niet zijn’. En met elke kraal die loskwam, kreeg het verlangen dat we in de eerste sessie hadden gevonden, weer een stukje meer ruimte.

Waar het uiteindelijk om gaat

Soms vragen mensen mij of ik geloof in vorige levens. Of in zielsintenties. Of in het doorgeven van patronen over generaties. Dat vind ik niet de meest interessante vragen. De vraag die mij bezighoudt is deze: helpt het iemand om weer contact te maken met zichzelf? Om weer de verbinding te voelen met het innerlijk kompas? Want daar gaat het uiteindelijk om.

De Mark die na zijn laatste sessie tegenover me zat, was een andere man dan degene die acht maanden eerder was binnengekomen. Hij maakte oogcontact. Hij zat stevig met beide voeten op de grond en straalde zelfverzekerdheid uit. Hij kwam uit zijn woorden zonder te stotteren, te blozen of zich te verontschuldigen. In zijn nieuwe relatie lukte het hem om zijn grenzen duidelijk aan te geven en te bewaken. En hij was helder over zijn prioriteiten: zijn persoonlijke en spirituele ontwikkeling kwam voortaan eerst, niet als laatste restje van zijn week.

Mark vertelde ook dat hij nog steeds wel eens onzeker was. Dat hij nog steeds wel eens getriggerd werd. Maar hij werd niet langer door zijn oude reflexen geregeerd. Hij had geleerd om ze te herkennen als iets van het verleden, om even adem te halen en een reactie te kiezen vanuit verbinding met zichzelf. Zijn woorden waren eenvoudig: ‘Ik krijg steeds meer door wie ik zelf ben.’

Voor mij is dat misschien wel de mooiste omschrijving van wat een Reis naar Binnen kan zijn. Laag voor laag terugvinden wie je al was voordat je dacht dat je iemand anders moest zijn.

Bewust van je Padje direct in je mail?

Schrijf je in op mijn Substackaccount om de wekelijkse nieuwsbrief te ontvangen. Krijg je ook nog een leuk welkomstcadeautje: het werkblad Onbewuste patronen. Om te ontdekken wat jouw leven stuurt zonder dat je het wist.

Ken je iemand die dit ook interessant zou vinden? Deel Bewust van je Padje met een vriend of vriendin.

fout: De inhoud van deze website is beschermd.